THÔNG BÁO RÚT KINH NGHIỆM

Về việc kiểm sát việc giải quyết vụ án lao động

                              Kính gửi: - Viện kiểm sát nhân dân cấp cao 1, 2, 3;

                                               - Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

Thông qua công tác kiểm sát xét xử giám đốc thẩm các vụ án lao động, Viện kiểm sát nhân dân tối cao (Vụ 10) thông báo đến các Viện kiểm sát nhân dân cấp cao, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quá trình giải quyết một vụ án cụ thể để nghiên cứu, rút kinh nghiệm nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng công tác kiểm sát giải quyết các vụ án lao động.

Vụ án lao động: "Tranh chấp trợ cấp thôi việc khi cho thôi việc do không đủ tiêu chuẩn về chuyên môn và yêu cầu hủy quyết định cá biệt", giữa:

Nguyên đơn: Ông Trần Quốc Thụy, sinh năm 1966

Địa chỉ: Số 39/4 đường Hùng Vương, khu phố 1, phường Mỹ Hương, thành phố Phan Rang - Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận; 

Bị đơn: 

1. Ủy ban nhân dân thành phố Phan Rang - Tháp Chàm; 

2. Chủ tịch UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm. 

I. TÓM TẮT NỘI DUNG VỤ ÁN 

Ông Trần Quốc Thụy là cán bộ công tác tại phường Mỹ Hương, thành phố Phan Rang-Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận từ tháng 5/1992 đến tháng 12/2014 với thời gian tham gia đóng Bảo hiểm xã hội là 22 năm 8 tháng19. Trong quá trình công tác tại Phường Mỹ Hương, ông Thụy giữ nhiều chức danh khác nhau. Ngày 21/10/2013, ông được bầu giữ chức vụ Chủ tịch Hội Cựu chiến binh phường Mỹ Hương nhiệm kỳ V (2012-2017) với mức lương: bậc 2, hệ số lương: 2.25+0.2 theo Quyết định số 38/QĐ-CCB ngày 21/10/2013 của Hội Cựu chiến binh thành phố Phan Rang - Tháp Chàm.

Ngày 26/12/2014, UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm ban hành Quyết định số 3816/QĐ-UBND về việc cho thôi việc đối với cán bộ chuyên trách đối với ông Thụy kể từ ngày 31/12/2014 do không đủ chuẩn về chuyên môn theo quy định.

Không đồng ý với quyết định cho thôi việc nêu trên, ông Thụy đã nhiều lần có đơn gửi đến UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm khiếu nại Quyết định số 3816/QĐ-UBND ngày 26/12/2014 với lý do UBND thành phố Phan Rang-Tháp Chàm không giải quyết chính sách trợ cấp đi kèm khi cho Ông thôi việc nhưng không được UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm chấp nhận.

Ngày 19/10/2015, ông Thụy khởi kiện vụ án hành chính yêu cầu TAND thành phố Phan Rang-Tháp Chàm hủy Quyết định số 3816/QĐ-UBND ngày 26/12/2014 với lý do trước khi ra Quyết định cho thôi việc UBND thành phố Phan Rang-Tháp Chàm không thông báo trước cho ông, căn cứ để cho thôi việc là không đúng, quyết định cho thôi việc không quy định về chế độ, chính sách kèm theo.

II. QUÁ TRÌNH GIẢI QUYẾT CỦA TÒA ÁN 

Tại Bản án lao động sơ thẩm số 03/2016/LD-ST ngày 18/8/2016 của Tòa án nhân dân thành phố Phan Rang - Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận đã quyết định: 

Áp dụng khoản 1 Điều 147, Điều 271 của BLTTDS năm 2015, khoản 2 Điều 11 Pháp lệnh án phí, lệ phí Tòa án, xử: Bác yêu cầu khởi kiện của ông Thụy về việc yêu cầu Tòa án hủy Quyết định số 3816/QĐ ngày 26/12/2014 của Chủ tịch UBND TP. Phan Rang - Tháp Chàm và đòi tiền trợ cấp thôi việc.

Ngày 01/9/2016, ông Thụy kháng cáo toàn bộ Bản án lao động sơ thẩm.

Bản án lao động phúc thẩm số 04/2016/LĐ-PT ngày 26/12/2016 của Tòa án nhân dân tỉnh Ninh Thuận quyết định, xử: Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu kháng cáo của ông Thụy; giữ nguyên Bản án lao động sơ thẩm.

Sau khi có Bản án lao động phúc thẩm, ông Thụy có đơn đề nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Bản án lao động phúc thẩm nêu trên.

Ngày 07/9/2017, VKSND cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh có Văn bản số 141/TB-VC3-V4 thông báo về việc không kháng nghị giám đốc thẩm đối với Bản án lao động phúc thẩm số 04/2016/LĐ-PT ngày 26/12/2016 của Tòa án nhân dân tỉnh Ninh Thuận, với nội dung:

Căn cứ Pháp lệnh Cựu chiến binh số 27/2005/PL-UBTVQH 11 của Ủy ban thường vụ Quốc hội thì Hội Cựu chiến binh Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội trong hệ thống chính trị do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo và hoạt động trên nguyên tắc tự nguyện.

Ông Trần Quốc Thụy với chức danh Chủ tịch Hội Cựu chiến binh phường Mỹ Hương nhiệm kỳ 2012-2017 do Hội Cựu chiến binh thành phố Phan Rang - Tháp Chàm quyết định. Như vậy, ông Trần Quốc Thụy không phải là cán bộ, công chức, không phải là đối tượng điều chỉnh của Luật cán bộ, công chức và Nghị định số 112/NĐ-CP ngày 05/12/2011 của Chính Phủ và cũng không thuộc đối tượng điều chỉnh của Bộ luật lao động. Chính vì vậy, UBND thành phố Phan Rang-Tháp Chàm quyết định cho ông nghỉ việc tại UBND phường Mỹ Hương và không giải quyết chế độ trợ cấp thôi việc là có căn cứ.

Thời điểm UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận ban hành Quyết định số 3816 cho thôi việc đối với ông Thụy thì Nghị định số 108/2014/NĐ-CP ngày 21/11/2014 và Thông tư liên tịch số 01/2015/TTLT-BNV-BTC ngày 14/4/2015 hướng dẫn thực hiện Nghị định số 108 chưa có hiệu lực pháp luật. Việc ông Thụy yêu cầu được áp dụng Nghị định số 108 và Thông tư số 01 để được hưởng các chế độ trợ cấp đối với tổng số tiền yêu cầu 88.567.000 đồng là không có căn cứ vì ông không phải là cán bộ, công chức xã nên cũng không thuộc đối tượng điều chỉnh của Nghị định số 108.

Không đồng ý với Thông báo số 141/TB-VC3-V4 của VKSND cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh nên ông Thụy tiếp tục có đơn khiếu nại đến VKSND cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh. Ngày 12/01/2018, VKSND tối cao nhận được đơn của ông Thụy do VKSND cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh chuyển đến.

III. NHỮNG VẤN ĐỀ CẦN RÚT KINH NGHIỆM 

1. Vi phạm của UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm trong việc ban hành Quyết định cho thôi việc và giải quyết chế độ chính sách đối với ông Thụy

Căn cứ Công văn số 483/UBND-NV ngày 09/5/2014 của UBND thành phố Phan Rang-Tháp Chàm về việc sắp xếp, đào tạo và giải quyết thôi việc đối với cán bộ cấp xã không đủ điều kiện cử đi đào tạo chuyên môn nghiệp vụ. Ngày 05/6/2014, UBND phường Mỹ Hương mở cuộc họp để giải quyết trường hợp của ông Thụy nhưng UBND phường đã không thông báo trước cho ông Thụy về thời gian, địa điểm cuộc họp để ông tham gia là vi phạm43. Tuy nhiên, sau đó ông Thụy đã biết nội dung cuộc họp và thực hiện thủ tục khiếu nại quyết định cho thôi việc. Quá trình giải quyết vụ án đại diện theo ủy quyền của ông Thụy nhất trí việc UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm cho ông Thụy thôi việc vì ông Thụy không đáp ứng được trình độ chuyên môn, thuộc đối tượng tinh giản biên chế45. Trước khi nhận quyết định cho thôi việc, ông Thụy cũng biết các thông tin, điều kiện để tiếp tục được làm việc là phải cam kết về thời gian đáp ứng điều kiện chuyên môn nghiệp vụ nhưng do ông Thụy không đáp ứng yêu cầu nên UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm ban hành Quyết định cho ông Thụy thôi việc là có cơ sở.

Việc UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm ban hành Quyết định số 3816/QĐ-UBND ngày 26/12/2014 cho ông Thụy thôi việc nhưng không giải quyết chế độ chính sách đối với ông là không đúng, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của ông Thụy, bởi các lý do sau: 

Khoản 3, Điều 4 Luật cán bộ, công chức năm 2008 quy định về cán bộ, công chức: “Cán bộ xã, phường, thị trấn (sau đây gọi chung là cấp xã) là công dân Việt Nam, được bầu cử giữ chức vụ theo nhiệm kỳ trong Thường trực Hội đồng nhân dân, Uy ban nhân dân, Bí thư, Phó Bi thư Đảng ủy, người đứng đầu tổ chức chính trị - xã hội; công chức cấp xã là công dân Việt Nam được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước".
Điều 61 quy định về chức vụ, chức danh cán bộ, công chức cấp xã:

“1. Cán bộ, công chức cấp xã quy định tại khoản 3 Điều 4 của Luật này bao gồm cán bộ cấp xã và công chức cấp xã.
2. Cán bộ cấp xã có các chức vụ sau đây :... h) Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam.
Mặt khác, căn cứ Nghị định số 92/2009/NĐ-CP ngày 22/10/2009 của Chính phủ về chức danh, số lượng, một số chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức ở xã, phường, thị trấn và những người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã; Quyết định số 2722/QĐ-UBND ngày 24/10/2013 của UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm về việc xếp lương đối với cán bộ chuyên trách xã, phường, UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chảm xếp lương cho ông Thụy vào bậc 2; Hệ số 2,25 + 0,2 (hệ số lương bảo lưu). Theo Quy định tại Điều 17 Nghị định số 92/2009/NĐ-CP thì nguồn kinh phí để thực hiện chế độ chính sách
đối với cán bộ, công chức cấp xã do ngân sách nhà nước bảo đảm theo quy định của Luật ngân sách nhà nước.
Đối chiếu với các quy định trên và quy định tại Điều 1 Luật cán bộ, công chức năm 2008 thì ông Thụy là cán bộ cấp xã nên thuộc đối tượng điều chỉnh của Luật cán bộ, công chức.
Điều 64 Luật cán bộ, công chức năm 2008 quy định: “Việc đánh giá, phân loại, xin thôi làm nhiệm vụ, từ chức, miễn nhiệm, thôi việc, nghì hưu đối với cán bộ, công chức cấp xã được thực hiện theo quy định tương ứng của Luật này đối với cán bộ, công chức và các quy định khác của pháp luật, điều lệ có liên quan".
Khoản 1, Điều 15, Nghị định số 114/2003/NĐ-CP ngày 10/10/2003 của Chính phủ về cán bộ, công chức xã, phường, thị trấn quy định về thôi việc, bỏ việc “1. Cán bộ, công chức cấp xã được thôi việc và hưởng chế độ thôi việc trong các trường hợp: do thực hiện việc tiêu chuẩn hóa cán bộ, công chức; do công tác chưa đủ điều kiện hưởng chế độ hưu tri; có nguyện vọng xin thói việc và được cơ quan, tổ chức cấp huyện đồng ý".
Ngày 05/12/2011, Chính phủ ban hành Nghị định số 112/2011/NĐ-CP quy định về công chức xã, phường, thị trấn có hiệu lực từ ngày 01/02/2012 (đối tượng áp dụng đổi với công chức cấp xã quy định tại khoản 3 và khoản 4 Điều 61 Luật cán bộ, công chức). Tuy nhiên, Nghị định số 112/2011/NĐ-CP ngày 05/12/2011 của Chính phủ chỉ “Bãi bỏ các nội dung quy định đối với công chức cấp xã tại Nghị định số 114/2003/NĐ-CP ngày 10/10/2003 của Chính phủ về cán bộ, công chức xã, phường, thị trấn" (khoản 2 Điều 47 của Nghị định 112). Tại Biên bản lấy lời khai của ông Hồ Nam Sơn, Trưởng phòng Nội vụ thành phố Phan Rang - Tháp Chảm có nêu: Ông Thuy thuộc trường hợp thôi việc do tiêu chuẩn hóa cán bộ quy định tại Nghị định số 114/2003/NĐ-CP. Tuy nhiên UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm chỉ căn cứ vào Quyết định số 254 của UBND tỉnh Ninh Thuận để giải quyết đối với các trường hợp thôi việc đối với cán bộ chủ chốt cấp xã. Trường hợp của ông Thụy không được hưởng chế độ thôi việc.

Như vậy, đại diện UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chảm mặc dù khẳng định ông Thụy thuộc trường hợp thôi việc do tiêu chuẩn hóa cán bộ quy định tại Nghị định số 114/2003/NĐ-CP nhưng khi giải quyết chế độ cho thôi việc lại không căn cứ vào Điều 15 Nghị định số 114 để giải quyết chế độ cho ông Thụy mả lại căn cứ vào Quyết định số 254/2009/QĐ-UBND ngày 04/9/2009 của UBND tỉnh Ninh Thuận quy định chính sách trợ cấp thôi việc đối với cán bộ chủ chốt cấp xã không đạt tiêu chuẩn trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận để cho rằng do ông Thụy không thuộc đối tượng điều chỉnh của Quyết định số 254 nêu trên nên không giải quyết chế độ trợ cấp cho ông Thụy là không đúng, không đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp cho ông Thụy.

Theo các tài liệu do ông Thụy cung cấp trong quá trình giải quyết vụ án thì thấy: Thực hiện Công văn số 6073/UBND-VX ngày 15/12/2014 của UBND tỉnh Ninh Thuận trong đó có nội dung quy định về hướng giải quyết, chế độ chính sách đối với những trường hợp cán bộ, công chức xã chưa đạt chuẩn về chuyên môn nghiệp vụ thì trong cùng trường hợp thôi việc do không đủ tiêu chuẩn về chuyên môn nghiệp vụ của UBND các huyện trên cùng địa bàn tỉnh Ninh Thuận nhưng hướng giải quyết cho thôi việc lại khác nhau, cụ thể: Đối với chức danh Chủ tịch Hội cựu chiến binh xã như ông Thụy ở các huyện Thuận Nam, Thuận Bắc, Ninh Sơn, Ninh Phước, Ninh Hải, Bắc Ái đều giải quyết cho thôi việc vào năm 2015 hoặc công tác đến hết nhiệm kỳ và được hưởng chế độ, chính sách theo quy định hiện hành. Trong khi đó, với trường hợp của ông Thụy cùng trong địa bàn tỉnh Ninh Thuận, cùng thuộc diện bị thôi việc do không đạt chuẩn trình độ chuyên môn nghiệp vụ nhưng lại bị thôi việc từ ngày 31/12/2014 và không được hưởng bất kỳ chế độ, chính sách nào là không đảm bảo tính công bằng.

2. Về vi phạm của Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm khi xem xét, giải quyết vụ kiện của ông Thụy 

Xét thấy: Trong quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm chỉ căn cứ vào Nghị định số 108/2014/NĐ-CP quy định về chính sách tinh giản biên chế (có hiệu lực từ ngày 10/01/2015) để cho rằng: Thời điểm UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm ban hành Quyết định số 3816/QĐ- UBND ngày 26/12/2014 cho thôi việc đối với ông Thụy thì Nghị định số 108/2014/NĐ-CP và Thông tư liên tịch số 01/2015/TTLT-BNV-BTC ngày 14/5/2015 hướng dẫn thực hiện Nghị định số 108/2014/NĐ-CP chưa có hiệu lực nên không thể áp dụng để giải quyết chế độ trợ cấp khi thôi việc cho ông Thụy được mà không xem xét đến các quy định của Nghị định số 114/2003/NĐ-CP ngày 10/10/2003 của Chính phủ để yêu cầu UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm áp dụng giải quyết chế độ, chính sách cho ông Thụy là chưa chính xác. Tòa án hai cấp chỉ kiến nghị với UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận cần có giải pháp giải quyết hỗ trợ về chế độ, chính sách cho ông Thụy theo Nghị định số 108/2014/NĐ-CP là chưa đúng và triệt để.

Trong quá trình giải quyết theo thủ tục giám đốc thẩm, ngày 17/6/2019, VKSND tối cao (Vụ 10) đã có buổi làm việc với UBND thành phố Phan Rang- Tháp Chảm xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ để lảm rõ một số nội dung liên quan đến việc giải quyết chế độ, chính sách sau khi cho Ông Thụy thôi việc. Đồng thời yêu cầu UBND thành phố Phan Rang-Tháp Chàm nghiên cứu, vận dụng quy định của Nghị định số 114/2003/NĐ-CP ngày 10/10/2003 của Chính phủ để giải quyết chế độ, chính sách đối với ông Thụy.
Ngày 05/8/2019, trên cơ sở tiếp thu yêu cầu của Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Chủ tịch UBND thành phố Phan Rang - Tháp Chàm đã tổ chức đối thoại xem xét, giải quyết chế độ trợ cấp thôi việc đổi với ông Thụy. Theo đó, đã thống nhất trợ cấp thôi việc cho ông Thụy theo Nghị định số 114/2003/NĐ-CP ngày 10/10/2003 của Chính phủ với tổng số tiền 40.805.000 đồng (trong đó: Tiền trợ cấp là 29.756.000đ, tiền lãi ngân hàng là 11.049.000đ). Ngày 18/9/2019, ông Thụy đã có đơn gửi VKSND tối cao xin rút đơn để nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Bản án lao động phúc thẩm số 04/2016/LĐ-PT ngày 26/12/2016 của TAND tỉnh Ninh Thuận.
Từ vụ án cụ thể nêu trên, Viện kiểm sát nhân dân tối cao thông báo đến các Viện kiểm sát nhân dân cấp cao, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương để tham khảo, rút kinh nghiệm./.

Nơi nhận: - Như trên; - Đ/c Lê Minh Trí, VTVKSTC (thay b/c); - Đ/c Trần Công Phàn, PVT VKSTC (thay b/c); - Đ/c Lê Thành Dương, KSVVKSTC (b/c); - Lãnh đạo Vụ và công chức Vụ 10; - Văn phòng VKSTC (Phòng TM-TH) (để theo dõi); - Lưu: VT, V10, HSKS

TL. VIỆN TRƯỞNG  VỤ TRƯỞNG  VỤ KIỂM SÁT VIỆC GIẢI QUYẾT CÁC VỤ ÁN HÀNH CHÍNH, VỤ VIỆC KINH DOANH, THƯƠNG MẠI, LAO ĐỘNG VÀ NHỮNG VIỆC KHÁC THEO QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT         Phan Văn Tâm